UMC St Radboud

Laat deze pagina voorlezen
print
Angio-oedeem

Oedeem is ophoping van vocht in weefsel buiten de bloedvaten. We spreken van angio-oedeem als zich op een bepaalde plaats en op een bepaald moment vocht ophoopt omdat de bloedvaten lekken. Als deze vochtophoping plaatsvindt op plekken in het lichaam waar het weefsel niet erg stevig is, kan er gemakkelijk veel zwelling ontstaan. Zulke plekken zijn bijvoorbeeld de tong, het zachte verhemelte, het gezicht of de darmen.

Bij een grote zwelling van de tong of het zachte verhemelte kan de ademweg verstopt raken en dreigt verstikking. Bij zwelling van de darmen kan verstopping van de darmen optreden met als gevolg heftige buikpijn. Angio-oedeem op andere plaatsen van het lichaam (ledematen, huid) is niet gevaarlijk en meestal niet pijnlijk. Wel kan het heel lastig zijn. Angio-oedeem ontstaat vaak wisselend in aanvallen en verdwijnt bijna altijd vanzelf na één tot twee dagen.

Oorzaken angio-oedeem

De doorlaatbaarheid van bloedvaten kan toenemen door verschillende stoffen.

  • Stoffen die vrijkomen bij een overgevoeligheidsreactie of allergie. Dit is vooral de stof histamine.
  • Stoffen die vrijkomen bij een ontstekingsreactie of infectie. Dit zijn vooral cytokines.
  • Stoffen die vrijkomen doordat bepaalde plasma-eiwitten (tijdelijk) overactief raken. Het oedeem wordt in dit geval veroorzaakt door bradykinine.

Al deze stoffen (histamine, cytokines en bradykinine) geven uiteindelijk angio-oedeem. Omdat de stoffen ontstaan in de loop van verschillende ziektes en omdat het verschillende stoffen zijn, verschillen de aanvullende symptomen bij deze drie vormen van angio-oedeem.

  • Bij angio-oedeem in het kader van allergie is er bijna altijd jeuk en zijn er vaak galbulten (urticae) of netelroos (urticaria).
  • Bij angio-oedeem in het kader van een ontsteking of infectie is er vaak koorts, pijn en/of ziekzijn (algehele malaise, moeheid, lamlendigheid).
  • Bij angio-oedeem veroorzaakt door overactieve plasma-eiwitten zijn er nooit galbulten, is er zelden pijn, nooit koorts en nooit jeuk (heel soms in het begin een wat tintelend gevoel). Deze laatste vorm van angio-oedeem is vaak erfelijk: Hereditair Angio-Oedeem, ook wel C1-esteraseremmer deficiëntie. Het kan ook voorkomen bij bepaalde lymfeklierziektes, of het treedt op bij gebruik van sommige bloeddrukverlagende medicijnen (ACE-remmers).

  • Veel mensen denken dat angio-oedeem altijd met allergie te maken heeft. Dat is niet zo. Door zorgvuldig naar uw klachten te luisteren en gericht aanvullend onderzoek te doen, sporen we soms een andere oorzaak op. Dan hebt u ook een andere therapie nodig. Enkele internisten binnen de sectie Infectieziekten van de afdeling Algemeen Interne Geneeskunde hebben zich toegelegd op behandeling van deze zeldzame vormen van angio-oedeem.

    Hebt u last van aanvallen van angio-oedeem waarvoor tot nu toe geen verklaring is gevonden of waarvoor de ingestelde therapie niet helpt? Vraag dan uw huisarts of behandelend specialist om een (door)verwijzing naar de polikliniek Algemeen Interne Geneeskunde.

  • De behandeling van angio-oedeem hangt af van de oorzaak.

    • Bij allergisch angio-oedeem is het nodig de stof te vermijden waarvoor u allergisch bent. Als dat niet mogelijk is, moeten we de effecten van de allergie bestrijden met histamine-blokkers, cromoglycinezuur of glucocorticosterïden.
    • Bij oedeem door een ontsteking of infectie sporen we eerst de veroorzakende ziekte op en bestrijden we deze.
    • Bij oedeem veroorzaakt door bradykinine zijn er verschillende mogelijkheden afhankelijk van de oorzaak.