Congenitale cardiologie is een specialisme binnen cardiologie. Congenitale cardiologie houdt zich bezig met de diagnostiek en behandeling van volwassen patiënten met een aangeboren hartafwijking. Van de aangeboren afwijkingen zijn hartafwijkingen de meest voorkomende. Ongeveer acht op de duizend kinderen wordt geboren met een hartafwijking. Voorbeelden van aangeboren hartafwijkingen zijn gaten in het tussenschot tussen de boezems of de kamers, afwijkingen aan de vorm en functie van hartkleppen en abnormale aansluitingen tussen bloedvaten en het hart.
Verbeterde technieken
Vroeger overleed 85% van de kinderen door de afwijking. Tegenwoordig bereikt meer dan 85% van deze kinderen de volwassen leeftijd. Dit komt door de sterk verbeterde mogelijkheden voor het vaststellen van een aangeboren hartafwijking, de enorm verbeterde operatietechnieken en de intensive care zorg bij pasgeborenen en kinderen. Helaas zijn er vaak nog overige afwijkingen, of afwijkingen die een gevolg zijn van de ingreep. Deze patiënten hebben bijna allemaal levenslange controles nodig en vaak ook nieuwe ingrepen.
Overige cardiologische begeleiding
Ook is cardiologische begeleiding noodzakelijk bij bijvoorbeeld zwangerschappen, bij ingrepen voor andere - niet hartgerelateerde - ziekten, maar ook bij zaken die betrekking hebben op beroepskeuze en andere maatschappelijke aspecten. Tot de leeftijd van 14 tot18 jaar worden patiënten begeleid door een kindercardioloog. Daarna worden zij overgedragen aan een cardioloog voor volwassenen die gespecialiseerd is in congenitale cardiologie.
Drie specialisten
In het UMC St Radboud zijn drie cardiologen gespecialiseerd in congenitale cardiologie. Daarnaast zijn er een arts in opleiding tot cardioloog en een cardioloog in opleiding tot congenitaal cardioloog. Binnen het team werkt ook een ‘nurse practitioner’ die de patiënten begeleidt.
Operaties
Het UMC St Radboud werkt nauw samen met het UMC Utrecht en biedt hiermee het volledige palet voor diagnostiek, behandeling en zorg aan patiënten met een aangeboren hartafwijking. Alle moderne faciliteiten voor diagnostiek (echocardiografie, cardiale CT-scan en cardiale MRI) zijn aanwezig. Het merendeel van de behandelingen bij patiënten met een aangeboren hartafwijking vindt plaats in het UMC Utrecht. Dat zijn bijvoorbeeld operaties en behandelingen tijdens hartkatheterisatie, zoals het sluiten van boezemtussenschotdefect, het oprekken van vernauwde hartkleppen of het implanteren van een hartklep. Bij een deel van de afwijkingen kan de ingreep in het UMC St Radboud plaatsvinden.
Poliklinische zorg
De poliklinische zorg na een dergelijke ingreep vindt vervolgens plaats in het UMC St Radboud. Onder de noemer ‘Shared care’ werkt het team ook samen met cardiologen in de regioziekenhuizen, zodat patiënten met acute problemen dichtbij hun woonplaats terecht kunnen. Dagelijks zijn er poliklinieken voor volwassenen met een aangeboren hartafwijking. Deze poliklinieken vinden plaats volgens het ‘one-stop-shop’-principe: op één dag worden de meest essentiële onderzoeken gecombineerd.