Moet ik de spraakprocessor ’s nachts afdoen?
Nee, maar normaal gesproken draagt men de spraakprocessor ’s nachts niet. De meeste mensen willen dan stilte om te slapen.
Kan ik de CI tijdens het sporten gebruiken?
Bij een aantal sporten is het gebruik van een CI ongemakkelijk. Dit is vergelijkbaar met andere prothesen zoals brillen en gewone hoortoestellen. Vechtsporten zoals karate, boksen en judo raden we af.
Kan ik zwemmen of douchen met een CI?
Uiteraard moet u het uitwendige deel van de CI (zendspoel, microfoon en spraakprocessor) afnemen. Wanneer de wond van de operatie geheeld is, kunt u rustig zwemmen, douchen of haren wassen. U kunt dan natuurlijk geen geluiden waarnemen.
Als de CI defect is, kan ik dan een tweede operatie op hetzelfde oor krijgen?
Als door een technisch defect of een ongeval het implantaat in uw hoofd niet meer werkt, is herimplantatie mogelijk aan hetzelfde oor. De hoormogelijkheden zijn tot nu toe vergelijkbaar met of beter dan die van de eerste implantatie.
Kan ik met een CI normaal horen?
Nee, geen enkele doof geworden CI-gebruiker heeft ooit gezegd weer normaal geluiden waar te kunnen nemen zoals voorheen. Sommigen zeggen dat het geluid erg mechanisch klinkt, anderen vergelijken het geluid met een radio die slecht afgestemd is. Het is wel bijna altijd mogelijk te horen dat er iemand aan het praten is, maar niet iedereen kan zonder liplezen (spraakafzien) spraak verstaan.
Klinkt het geluid hetzelfde als met een hoorapparaat?
Nee, het geluid klinkt anders. Dat komt omdat de spraakprocessor het geluid heeft bewerkt en omdat er slechts een beperkt aantal elektroden gebruikt wordt (22 elektroden in plaats van 30.000 haarcellen in het normale slakkenhuis). Bovendien wordt bij een CI de gehoorzenuw rechtstreeks gestimuleerd; bij een hoortoestel gebeurt dit indirect via de haarcellen in het slakkenhuis. Onbeschadigde haarcellen (dus wanneer men niet doof is) kunnen spraaksignalen veel beter doorgeven dan de kunstmatige directe stimulatie van de gehoorzenuw. Stemmen kunnen hoger klinken omdat de elektroden niet diep genoeg in het slakkenhuis geschoven kunnen worden.
Welke geluiden kan ik waarnemen met een CI?
De zachtste geluiden die u waar kunt nemen zijn ongeveer 35 tot 45 dB sterk. Dat is het geluid van een fluisterstem. In principe kunt u alle spraakklanken waarnemen.
Kan ik spraak verstaan?
In het begin klinken sommige geluiden en klanken ongeveer hetzelfde. Door middel van training en ervaring leert u verschillen tussen klanken waar te nemen (voor zover dat mogelijk is). Verdere training moet er dan toe leiden dat u de nieuwe woorden onthoudt, en dat u de spraak na verloop van tijd kunt verstaan. De duur van doofheid, de leeftijd van doofheid en de oorzaak ervan, bepalen mede in welke mate dit mogelijk is. Jammer genoeg is het niet mogelijk om voor de operatie al te voorspellen hoe goed het spraakverstaan zal zijn.
Helpt een CI mij bij het liplezen?
U zult moeten wennen en trainen om de nieuwe geluidswaarneming van spraak via de CI met liplezen te combineren. Na deze training kunt u gemakkelijker liplezen en is het minder vermoeiend.
Kan ik spraak verstaan zonder liplezen?
Velen lukt het om in bekende situaties woorden en delen van zinnen te verstaan of zelfs gesprekken te volgen. Ongeveer een kwart van de volwassenen kan een (eenvoudig) telefoongesprek voeren. Spraak verstaan in rumoer, bijvoorbeeld in een groepsgesprek, is meestal niet haalbaar (vergelijkbaar met gewone hoortoestellen).
Kunnen geluiden ook onaangenaam klinken?
Ja. Dit komt vooral voor in de eerste periode van de revalidatie, als de juiste instelling van de spraakprocessor nog niet gevonden is. Er bestaat maar een kleine marge tussen het horen van de zachtste geluiden en het te hard zijn van geluid. De spraakprocessor moet dan door de audioloog van het team anders ingesteld worden. Meestal kunt u daarmee de onaangename geluiden vermijden.
Kan ik met een CI leren telefoneren?
Een kwart van de volwassenen met een CI kan eenvoudige telefoongesprekken voeren. Voor anderen is dat niet mogelijk, omdat het liplezen dan ontbreekt. Meestal kunt u toch in beperkte mate de telefoon gebruiken. U kunt de telefoon horen rinkelen, het verschil horen tussen een bezettoon, een kiestoon of een stem die praat. In de training besteden we aandacht aan het leren herkennen via de telefoon van een specifiek aantal woorden en uitingen, zoals bijvoorbeeld ‘nee’, ‘jawel’, ‘nog een keer’, ‘weet ik niet’ en ‘stop’. Als u deze woorden van elkaar kunt onderscheiden, is het mogelijk om met bekenden via de telefoon een boodschap door te geven. Met de geleerde woorden en uitingen moet u dan vooraf een communicatiesysteem afspreken.
Hoe klinkt muziek?
De spraakprocessor is zo ontworpen dat spraak zo goed mogelijk wordt weergegeven. Muziek levert echter moeilijkheden op. Eenvoudige muziek, met een enkel instrument of erg ritmische muziek, kunt u vaak redelijk verwerken en herkennen. Dan ervaart u muziek vaak als aangenaam. Bij complexe muziek, bijvoorbeeld door veel verschillende instrumenten in een orkest, is dat anders. Met de CI kunt u de verschillende instrumenten niet uit elkaar houden. Het wordt dan chaotisch en kan onaangenaam klinken. Enkele CI-gebruikers vinden muziek echter wel prettig.
Hoe kan ik het best in een drukke ruimte verstaan?
U kunt als CI-gebruiker, evenals een gewone hoortoestelgebruiker, veel last hebben van achtergrondlawaai. Daarom is het verstandig dat in de ruimte waar u zich bevindt, de achtergrondgeluiden zo veel mogelijk worden gedempt. Door het aanbrengen van zachte materialen zoals gordijnen of vloerkleden. Het cochleaire implantaat is standaard voorzien van een draagbaar microfoontje, waarmee u gericht geluiden van één spreker kunt opvangen. In een klassensituatie is kunt u daarnaast het verstaan van de leerkracht te bevorderen door het gebruik van soloapparatuur. Deze soloapparatuur vangt het geluid vlak bij de mond van de leerkracht op en zendt het vervolgens via een FM-zender naar de CI-gebruiker. Deze soloapparatuur moet overigens speciaal worden aangepast voor het gebruik met de CI, omdat de CI ook van radiogolven gebruikmaakt.